Tin Tức Thuốc

CBIP: Quản lý nguy cơ hạ natri máu khi sử dụng thuốc lợi tiểu thiazid

Trung tâm Quốc gia về Thông tin thuốc và Theo dõi phản ứng có hại của thuốcCập nhật 4 phút đọc
CBIP: Quản lý nguy cơ hạ natri máu khi sử dụng thuốc lợi tiểu thiazid

Nhóm thuốc lợi tiểu thiazid bao gồm thuốc hydroclorothiazid và các thuốc tương tự thiazid (clortalidon, indapamid), thường lưu hành dưới dạng viên phối hợp cố định liều với các thuốc điều trị tăng huyết áp khác. Tất cả các hoạt chất này đều có nguy cơ gây hạ natri máu. Việc sử dụng các chế phẩm phối hợp đôi khi khiến nhân viên y tế dễ bỏ sót dược chất thuốc lợi tiểu, dẫn đến nguy cơ hạ natri máu.

Hạ natri máu (natri máu < 135 mmol/L) là tác dụng không mong muốn đã được ghi nhận của nhóm thuốc lợi tiểu thiazid . Mức độ biểu hiện triệu chứng và nguy cơ gặp biến chứng nghiêm trọng tăng lên khi tình trạng natri máu giảm nhiều và tiến triển nhanh. Triệu chứng của biến cố này thường không đặc hiệu (buồn nôn, nôn, mệt mỏi, lú lẫn, rối loạn dáng đi) và hiếm gặp khi natri máu ≥ 130 mmol/L hoặc khi tình trạng tiến triển từ từ. Ngược lại, nguy cơ gặp biến chứng nghiêm trọng như phù não (có thể dẫn đến tử vong) tăng lên khi hạ natri máu nặng (< 125 mmol/L) hoặc cấp tính (khởi phát nhanh dưới < 48 giờ). Tình trạng rối loạn điện giải này cũng có thể bắt nguồn từ các thuốc khác hoặc các bệnh lý nền nghiêm trọng như suy giáp, suy tim, suy thận, xơ gan hay ung thư, do đó cần được chẩn đoán phân biệt.

Tạp chí Revue Prescrire (2025) đã tổng hợp các nghiên cứu quan sát đánh giá nguy cơ hạ natri máu liên quan đến thuốc lợi tiểu thiazid, ghi nhận được kết quả:

- Nguy cơ hạ natri máu đạt mức cao nhất trong 30 ngày đầu tiên kể từ khi khởi trị bằng thuốc lợi tiểu thiazid.

- Việc sử dụng thuốc lợi tiểu thiazid có liên quan đến nguy cơ nhập viện do hạ natri máu và tăng lên trong tuần đầu tiên sau khi bắt đầu sử dụng thuốc.

- Bệnh nhân cao tuổi và người có thể trạng gầy, nhẹ cân là nhóm đối tượng có nguy cơ gặp biến cố hạ natri máu.

Khuyến cáo dành cho nhân viên y tế

Dựa trên các bằng chứng hiện có, Revue Prescrire đề xuất các biện pháp dự phòng và quản lý khi điều trị cho bệnh nhân bằng thuốc lợi tiểu thiazid:

- Loại trừ tình trạng hạ natri máu sẵn có trước khi bắt đầu liệu trình điều trị.

- Kiểm tra nồng độ natri máu, kali máu tại thời điểm 1 tuần và 1 tháng sau khi khởi trị và tiếp tục theo dõi định kỳ với khoảng cách dài hơn sau đó.

- Kiểm tra natri máu ngay khi bệnh nhân xuất hiện các triệu chứng như buồn nôn, nôn, lú lẫn....

- Ngừng sử dụng thuốc lợi tiểu thiazid nếu bệnh nhân bị hạ natri máu có triệu chứng kèm theo hoặc khi nồng độ natri máu giảm xuống dưới 130 mmol/L. Đồng thời, cần lưu ý xem xét các nguyên nhân khác (thuốc dùng đồng thời hoặc bệnh lý nền) có thể góp phần gây ra rối loạn điện giải này.

Nhận định của Trung tâm Thông tin Dược trị liệu Bỉ (CBIP)

Việc kê đơn thuốc lợi tiểu thiazid không nên bị ảnh hưởng vì nguy cơ hạ natri máu. Các thuốc lợi tiểu thiazid và tương tự thiazid vẫn có vai trò trong quản lý tăng huyết áp. Khi được sử dụng ở liều thấp, nhóm thuốc này đã chứng minh được hiệu quả trong việc làm giảm tỷ lệ mắc bệnh và nguy cơ tử vong do tim mạch, bao gồm cả trên đối tượng người cao tuổi.

Nguồn: https://www.cbip.be/fr/comment-gerer-le-risque-dhyponatremie-sous-diuretique-thiazidique/

Điểm tin: SV. Trần Thị Thùy Linh

Hiệu đính: DS. Trần Thanh Hà

Chia sẻ:ZaloFacebook

Thuốc được nhắc đến

Thuốc chứa Hydroclorothiazid

Xem tất cả 17 thuốc →

Bài viết liên quan

Xem tất cả
Hình ảnh CBIP: Nguy cơ tích lũy thuốc và gây độc tính ở bệnh nhân mắc bệnh thận mạn

CBIP: Nguy cơ tích lũy thuốc và gây độc tính ở bệnh nhân mắc bệnh thận mạn

Bệnh nhân bệnh thận mạn có nguy cơ suy giảm mức lọc cầu thận MLCT cấp tính cao hơn. Bên cạnh nguy cơ xuất hiện biến chứng trực tiếp do suy thận cấp tính như tăng kali máu, quá tải dịch , MLCT giảm còn có thể gây độc tính do tích lũy những phân tử thuốc do giảm thải trừ. Một số tình huống lâm sàng...

Hình ảnh FDA: Yêu cầu bổ sung nguy cơ bệnh thiếu máu đầu thị thần kinh không do viêm động mạch (NAION) vào thông tin sản phẩm của các thuốc chủ vận thụ thể GLP-1

FDA: Yêu cầu bổ sung nguy cơ bệnh thiếu máu đầu thị thần kinh không do viêm động mạch (NAION) vào thông tin sản phẩm của các thuốc chủ vận thụ thể GLP-1

Thuốc chủ vận thụ thể GLP-1 được sử dụng rộng rãi trong điều trị đái tháo đường tuýp 2 và kiểm soát cân nặng ở người béo phì. Ngoài ra, một số thuốc trong nhóm còn được Cơ quan Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ FDA phê duyệt với các chỉ định khác, bao gồm giảm nguy cơ biến cố tim mạch nghiêm...

Hình ảnh Một số điểm tin an toàn thuốc: Cập nhật từ Bản tin WHO số 02/2026

Một số điểm tin an toàn thuốc: Cập nhật từ Bản tin WHO số 02/2026

1\. SMDA: Nguy cơ độc tính nghiêm trọng khi sử dụng colchicin liều cao và trên bệnh nhân suy thận nặng. Cơ quan quản lý Dược phẩm và Thiết bị Y tế Nhật Bản PMDA mới đây đã ghi nhận được một số báo cáo ca mô tả các biến cố nghiêm trọng, bao gồm rối loạn tiêu hóa, độc tính trên máu, thận và gan, dẫ...

Hình ảnh ANSM: Nguy cơ tổn thương gan do thuốc ocrelizumab

ANSM: Nguy cơ tổn thương gan do thuốc ocrelizumab

28/10/2026 12:00:00 SA: ...