Doxycycline
Tổng quan & Dược lý
Tác dụng
Doxycyclin là kháng sinh phổ rộng, có tác dụng kìm khuẩn. Thuốc ức chế vi khuẩn tổng hợp protein do gắn vào tiểu đơn vị 30S và có thể cả với 50S của ribosom vi khuẩn nhạy cảm, thuốc cũng có thể gây thay đổi ở màng bào tương. Doxycyclin có phạm vi kháng khuẩn rộng với vi khuẩn ưa khí và kỵ khí gram dương và gram âm, và cả với một số vi sinh vật kháng thuóc tác dụng với thành tế bào, như Rickettsia, Coxiella burnetii, Mycoplasma pneumoniae, Chlamydia spp, Legionella spp., Ureaplasma, một số Mycobarterium không điển hình, và Plasmodium spp. Doxycyclin không có tác dụng trị nấm trên lâm sàng. Trong các tetracyclin, doxycyclin ít độc với gan hơn và có lợi thế trong cách dùng thuốc, vì nồng độ huyết tương đương khi uống hoặc khi tiêm thuốc.
Dược lực học
Doxycycline là một kháng sinh phổ rộng tác động lên nhiều vi khuẩn Gram âm và Gram dương. Tác động kháng khuẩn của doxycyline là ức chế sự tổng hợp protein.
Dược động học
- Hấp thu: Doxycyclin được hấp thu tốt qua đườngtiêu hoá(95% liều uống);, hấp thu giảm khi dùng đồng thời chế phẩm sữa. - Phân bố: Thuốc phân bố rộng trong cơ thể và các mô và dịch tiết, gồm cả nước tiểu và tuyến tiền liệt. Thuốc tích luỹ trong các tế bào lưới nội mô của gan, lách và tuỷ xương và trong xương, ngà răng và men răng chưa mọc. - Chuyển hoá: thuốc được chuyển hoá qua gan. - Thải trừ: Doxycyclin thải trừ chủ yếu qua phân, thứ yếu qua nước tiểu và không tích luỹ nhiều như các tetracyclin khác ở người suy thận, do đó là một trong những tetracyclin an toàn nhất để điều trị nhiễm khuẩn ở người bệnh này.
Thành phần
Doxycycline hydrochloride
Chỉ định hoạt chất Doxycycline
Doxycycline được chỉ định trong các trường hợp sau: Viêm phổi: Viêm phổi đơn hay đa thùy do các chủng nhạy cảm của Pneumococcus, Streptococcus, Staphylococcus, H. influenzae và Klebsiella pneumoniae. Các nhiễm khuẩn đường hô hấp khác: Viêm họng, viêm amiđan, viêm xoang, viêm tai giữa, viêm phế quản do các chủng nhạy cảm của Streptococcus huyết giải bêta, Staphylococcus, Pneumococcus, và H. influenzae. Nhiễm khuẩn đường tiết niệu: viêm thận-bể thận, viêm bàng quan, viêm niệu đạo, viêm niệu đạo lậu do các chủng vi khuẩn nhạy cảm nhóm Klebsiella-Aerobacter, E. coli, Enterococcus, Staphylococcus, Streptococcus và Neisseria gonorrhoeae. Ở bệnh nhân trưởng thành bị viêm niệu đạo, viêm cổ tử cung và viêm âm đạo với kết quả xét nghiệm dương tính cho Chlamydia trachomatis và/hoặc Ureaplasma urealyticum, khi kết thúc trị liệu với doxycycline phân tích lâm sàng và xét nghiệm không tìm thấy vi khuẩn. Có thể xuất hiện tái phát hay tái nhiễm. Trong những trường hợp này, các số liệu giới hạn không cho phép xác định lợi ích của trị liệu doxycycline hay cách điều trị khác trên một số bệnh nhân. Chưa xác định tác dụng của thuốc với bệnh mãn tính. Nhiễm khuẩn da và mô mềm: Chốc lở, mụn nhọt, viêm mô tế bào, áp-xe, nhiễm khuẩn vết thương, viêm quanh móng do các chủng nhạy cảm Staphylococcus aureus và albus, Streptococcus, E. coli và nhóm Klebsiella-Aerobacter. Nhiễm khuẩn đường tiêu hóa: do các chủng nhạy cảm của Shigella, Salmonella và E. coli.
Liều lượng & Cách dùng
Liều uống khuyến cáo cho Doxycycline ở người lớn cho đa số các nhiễm trùng nhạy cảm là một liều tấn công duy nhất 200mg vào ngày điều trị thứ nhất sau đó là liều duy trì 100mg mỗi ngày một lần vào cùng một thời điểm trong ngày. Phác đồ điều trị cho trẻ em trên 8 tuổi cân nặng tối đa 100 pound là một liều tấn công duy nhất 2mg/lb thể trọng vào ngày thứ nhất, sau đó là liều duy trì 1mg/lb mỗi ngày một lần vào cùng một thời điểm trong ngày. Do sự hấp thu không bị ảnh hưởng bởi thức ăn hay sữa, nên dùng Doxycycline trong hay sau bữa ăn để giảm khả năng gây xót dạ dày. Các chế phẩm kháng acid và sắt làm giảm hấp thu và không nên dùng đồng thời với thuốc uống doxycycline. Nên dùng viên nén và viên nang Doxycycline với nhiều nước ở tư thế đứng hay ngồi thẳng để giảm bớt nguy cơ tổn thương thực quản. Trong các nhiễm trùng trầm trọng ở người lớn như áp-xe phổi hay viêm xương tủy và nhiễm trùng đường tiểu mạn tính, có thể dùng mỗi ngày một liều đơn 200mg suốt đợt điều trị. Ðối với những nhiễm trùng nặng hơn ở trẻ em, có thể dùng liều đến 2mg/lb. Nên tiếp tục điều trị sau khi các triệu chứng và sốt mất đi. Tuy nhiên, nên chú ý rằng các nồng độ kháng khuẩn hữu hiệu thường còn hiện diện 24 đến 36 giờ sau khi ngưng điều trị với Doxycycline. Khi dùng trong các nhiễm trùng Streptococcus, nên điều trị 10 ngày để phòng ngừa sốt thấp khớp hay viêm thận-tiểu cầu. Ðối với điều trị nhiễm lậu cấp, liều khuyến cáo là 200mg lúc bắt đầu và 100mg vào buổi tối trước khi ngủ vào ngày đầu tiên, sau đó là 100mg mỗi ngày hai lần trong 3 ngày. Ðối với điều trị nhiễm trùng niệu đạo không gây biến chứng, nhiễm trùng bên trong cổ tử cung hay âm đạo ở người lớn có liên quan đến Chlamydia trachomatis và Ureaplasma urealyticum: liều dùng là 100mg theo đường uống, hai lần một ngày, tối thiểu 10 ngày. Không cần phải thay đổi phác đồ điều trị ở bệnh nhân suy thận.
Chống chỉ định
Doxycycline chống chỉ định trên những người đã từng có quá mẫn với tetracycline.
Tác dụng phụ
Giống như những kháng sinh phổ rộng khác, các rối loạn tiêu hóa như buồn nôn, nôn mửa và tiêu chảy cũng như viêm lưỡi, viêm miệng và viêm trực tràng có thể xuất hiện khi điều trị với Doxycycline nhưng hiếm khi cần phải ngưng thuốc. Ðã có những báo cáo rất hiếm về trường hợp viêm và loét thực quản khi dùng dạng viên nang doxycycline (xem Chú ý đề phòng và Liều lượng). Giống như các tetracycline khác, đã có báo cáo về sự gia tăng SGOT hay SGPT, thiếu máu, giảm bạch cầu trung tính, tăng bạch cầu ưa eosine, giảm bạch cầu hay gia tăng BUN, chưa biết được ảnh hưởng của các tác dụng này.
Thận trọng khi sử dụng
Trên các nghiên cứu lâm sàng cho đến nay, không có sự gia tăng nồng độ cũng như thời gian bán hủy trong huyết thanh của doxycycline ở bệnh nhân suy thận. Doxycycline với liều thông thường có thể dùng cho những bệnh nhân này. Mặc dù không có bằng chứng về sự gia tăng độc tính ở những bệnh nhân này, nên lưu tâm đến khả năng gia tăng độc tính trên gan cũng như ở các cơ quan khác cho đến khi có đầy đủ số liệu về sự chuyển hóa doxycycline trong các tình trạng như trên. Nên thực hiện các xét nghiệm chức năng gan định kỳ ở bệnh nhân dùng liều cao hay kéo dài. Nếu có thể nên tránh dùng đồng thời doxycycline với các tác nhân khác đã biết có gây độc tính trên gan. Ðôi khi sự sử dụng kháng sinh có thể đưa đến bội tăng các vi khuẩn nhạy cảm; do đó, cần theo dõi bệnh nhân cẩn thận. Ðã có bằng chứng là doxycycline có thể có tác dụng yếu hơn trên hệ sinh thái đường ruột so với các tetracycline khác. Không nên dùng doxycycline cho phụ nữ có thai hay cho con bú hoặc trẻ sơ sinh cho đến khi tính an toàn của thuốc trong những trường hợp này đã được xác định, trừ phi bác sĩ xét thấy lợi ích cho bệnh nhân cần thiết hơn nguy cơ có thể xảy ra cho thai nhi hay cho đứa bé. Một vài bệnh nhân cao huyết áp có thể có phản ứng quang động học với ánh mặt trời trong quá trình trị liệu với doxycycline. Nếu xuất hiện phản ứng này hay bất kỳ phản ứng dị ứng nào khác, nên ngưng thuốc. Gia tăng áp lực nội sọ cùng với phồng thóp đã được quan sát thấy ở trẻ em dùng các tetracycline với liều trị liệu. Mặc dù chưa biết cơ chế của hiện tượng này, các dấu hiệu và triệu chứng sẽ mất nhanh chóng khi ngưng thuốc mà không để lại di chứng. Tổn thương thực quản bao gồm viêm và loét thực quản hiếm khi được báo cáo ở bệnh nhân dùng doxycycline theo đường uống. Nếu có tổn thương này, nên ngưng dùng oxycycline cho đến khi lành vết thương. Các thuốc kháng acid và/hoặc cimetidine có thể làm giảm bớt trong những trường hợp này. Ðể giảm thiểu nguy cơ tổn thương thực quản, nên khuyên bệnh nhân dùng viên nang hoặc viên nén Doxycycline với một lượng nước vừa đủ trong tư thế đứng hay ngồi thẳng người lên. CHÚ Ý ÐỀ PHÒNG Cũng như các tetracycline khác, Doxycycline có thể tạo một phức chất calcium bền vững trong mô có bản chất xương dù in vitro doxycycline gắn kết với calcium yếu hơn so với các tetracycline khác. Mặc dù cho đến nay vẫn chưa quan sát được trên nghiên cứu lâm sàng nhưng nên xem rằng sự sử dụng doxycycline, giống như các tetracycline khác trong quá trình phát triển răng (ba tháng cuối của thai kỳ, trong lúc nuôi con bú, giai đoạn sơ sinh và thời thơ ấu) có thể nhuộm màu răng. Mặc dù thường gặp hơn trong quá trình sử dụng kéo dài, tác dụng này cũng đã xuất hiện khi sử dụng các thuốc tetracycline trong thời gian ngắn.
Tương tác thuốc
Dùng đồng thời Doxycyclin với thuốc kháng acid chứa nhôm, calci, hoặc magnesi có thể làm giảm tác dụng của thuốc kháng sinh, với sắt và bismuth subsalicylat, có thể làm giảm sinh khả dụng của doxycyclin. Với barbiturat, phenytoin và carbamazepin có thể làm giảm thời gian bán thải của doxycyclin. Với warfarin có thể làm tăng tác dụng của thuốc chống đông.
Quá liều & Xử trí
Rửa dạ dày nếu cần.
Bảo quản
Bảo quản trong bao bì kín, tránh ánh sáng, để ở nhiệt độ dưới 30 độ C.
Sản phẩm chứa hoạt chất Doxycycline
Doxycycline 100mg
Idaroxy
Doxycyclin 100 mg
Doxycyclin 100 mg capsules
Naphadocin 100mg
Lykalydox
Bài viết và hỏi đáp về Doxycycline
xin BS tư vấn, về vấn đề dị ứng thuốc cụ thể là : Tetracyclin,,doxycycline,,Librax,,Sulfamusde..Thì những loại này thì tôi có được tiêm vaccine ngừa covid,,được hay không? mong BS tư vấn giúp.
Chào bác sĩ! E năm nay 30 tuổi ,e đang uống thuốc doxycycline cápules bp 100mg để điều trị mụn.nhg đợt này 2vc e lại có dự định cb mang thai.vậy bác sĩ cho e hỏi dừng thuốc bao nhiêu lâu thì an toàn để mang thai ạ. E cảm ơn.
Em năm nay 26t mới cưới chồng được 2 tháng. Hiện tai chưa đến ngày hành kinh nhưng hôm qua em có đi bs da liệu để lấy thuốc uống( bị mụn) thì bs bảo nên xét nghiệm mang thai để xem có nên uống thuốc hay không? Sau đó em làm xét nghiệm máu BELTA HCG thì cho kết quả 33 thì em có thai hay không ah? trưa nay em thử thai thì chỉ 1 vạch thôi bs ah. còn 5 ngày nữa mới đến ngày hành kinh của em nhưng em hoang mang lỡ có thai thì em uống thuốc kháng sinh dài ngày như vậy có ảnh hưởng gì không ? Em uống gần 1 tháng lận. thuốc ks DOXYCYCLINE 100G// VITAMIN PP/ KEM GLUCOZO và 1 loại thuốc em không nhớ tên ah. Mong BS tư vấn sớm giúp em !
Thưa bác sỹ! Tôi đang có băn khoăn về kết quả xét nghiệm soi tươi dịch âm đạo của mình vậy nên tôi mong được bác sỹ giải đáp giúp ạ.Tôi năm nay 25 tuổi, nghề nghiệp là giao nhận hàng hoá nên tôi thường phải bê vác vật năng, thường xuyên phải dứng và di chuyển nhiều trong khi làm việc. Dạo vừa qua, tôi có bầu đứa đầu nhưng do không biết nên t đã uống thuốc chữa viêm âm đạo là doxycycline 100mg, tinzol và đặt thuốc kandimex được 5 ngày nên tôi đã uống thuốc bỏ thai. Sau khi uống thuốc bỏ thai thi tôi không nghỉ ngơi và đã đi làm ngay. Đên khoảng 9 ngày khi bỏ thai thi tôi sờ thấy ở âm đạo có gì đó hơi nhô ra như một búi thịt mà bình thường không có. tôi đọc trên mạng và nghĩ có thể mình bị sa dạ con do sau khi phá thai không nghi ngơi lại mang vật nặng và di chuyển nhiều. Sau 15 ngày khi bỏ thai, tôi đi khám lại và kể hiện tương đó cho bs, thì bs nói đó là do tôi bị viêm và cái phần nhô ra ở âm đạo là do bị sưng tấy. Cái thai đã được đưa ra hoàn toàn, niêm mạc tử cung dày 4,7 mm, không có dịch. Kết quả soi tươi dịch âm đạo như sau: trichomonas vaginalis (-), vi nấm (-), bạch cầu đa nhân (+), trực khẩn gram âm(-) ,trực khẩn gram dương (++), Cầu khẩn gram dương(-), Cầu khuẩn gram âm(-), clue _ cells (-), whiff test (-), Bác sỹ kết luận là tôi bị viêm phụ khoa do vi khuẩn và hiện tượng mà tôi kể là do viêm sưng tấy mạc dù t không thấy ngứa. Vậy xin bs đọc kết quả giúp tôi và cho tôi lời khuyên dể tôi yên tâm điều trị. bs có kê cho tôi đơn thuốc là : Neo- tergynan 10v, augmentin 1g 10v, alphachymotripsinhg 20v, lo rửa saforelle. Tôi dùng thuốc được 5 ngày và đã hết thuốc uống, chỉ con 5 viên thuốc đặt nhưng hiên tượng ở âm đạo thì vẫn thấy còn và không thấy tiến triển. Mong bác sỹ xem xét giúp trường hợp của tôi và cho tôi xin lời khuyên ạ. mong bs gửi giúp tôi lời tư vấn vào mail: lananhntniem@gmail.com. Tôi xin chân thành cảm ơn bs ạ.
Nguồn: Thuốc Biệt Dược · Cập nhật 29/08/2026