Cỏ mật

Tên gọi, danh pháp

Tên tiếng việt: Cỏ mật.

Tên khác: Cỏ đường; Cỏ ngọt; Cúc ngọt…

Tên khoa học: Eriochloa procea (Retz.) C. Hubb.

Đặc điểm tự nhiên

Cây thảo, sống lâu năm. Rễ hình sợi, mọc dày đặc. Thân rễ ngắn, mọc bò dài. Thân khí sinh mọc thành bụi dày, nhẵn, có lông ở các đốt, cao 0,30 – 1,50m. Lá mọc so le, hình dải, đầu nhọn, mép hơi nháp, bẹ lá xoè rộng, lưỡi bẹ rất ngắn, có lông.

Cụm hoa mọc thành bông đơn hoặc phân nhánh, dài 5 – 13cm, cuống chung mảnh, nhẵn, bông nhỏ xếp lớp rất thưa mọc so le, hơi thẳng đứng, hình bầu dục nhọn, có lông cứng ở đỉnh, không có mày ngoài, mày trong mềm nhọn, mép hơi gập lại, có lông mềm.

Cuống hoa nhỏ, có lông, hoa dưới không sinh sản, hoa trên dẹt lưỡng tính, màu xám, bóng, 3 nhị, hình sợi mảnh, bầu noãn dài nhẵn, có 2 vòi nhụy, nhụy phát triển, màu đen hơi đỏ nhạt.

Quả bên trong mày hoa, gốc rất nhọn, đầu tù, nhẵn, dẹt, có vòi.

Cây Cỏ mật

Phân bố, thu hái, chế biến

Eriochloa H.B.K là một chi nhỏ, gồm một số loài cỏ sống một năm hay nhiều năm, phân bố chủ yếu ở vùng nhiệt đới.

Ở Việt Nam, Cỏ mật phân bố rải rác ở vùng đồng bằng và trung du, đôi khi cũng gặp ở vùng núi thấp. Cây ưa sáng, thường mọc trên đất ẩm lẫn với các loại cỏ khác ở bãi sông, ruộng trồng hoa màu, ven đường hay nương rẫy. Cây con mọc từ hạt vào khoảng cuối tháng 3 đến tháng 5. Sau mùa hoa quả, cây tàn lụi. Tốc độ sinh trưởng và chiều cao của cỏ mật tùy thuộc vào nơi sống. Những cây mọc ở đất trống thường thấp và các cành nhánh ở gốc có xu hướng nằm ngang. Trong khi đó, cây mọc lẫn với lúa, ngô, đậu hoặc các loại cỏ cao khác thường có sự cạnh tranh ánh sáng nên chiều cao đến 1m hoặc hơn.

Cỏ mật là nguồn thức ăn của trâu, bò, nhưng có hại cho cây trồng.

Bộ phận sử dụng

Rễ được thu hái quanh năm, dùng tươi hay phơi khô.

Có thể dùng bằng nhiều cách khác nhau phụ thuộc vào mục đích cần đạt được và từng bài thuốc.