Mộc hoa trắng

Tên gọi, danh pháp

Mộc hoa trắng hay còn được gọi với những cái tên như Mức hoa trắng, Mộc vài (Tày), Mức lá to, Thừng mực lá to, Xí chào (Kho).

Tên khoa học là Holarrhena pubescens Wall. ex G. Don, họ Apocynaceae (Trúc đào).

Đặc điểm tự nhiên

Cây nhỏ hoặc to tùy vào đặc điểm đất, môi trường sinh sống, cây có thể cao tới 12m. Cành non nhẵn hoặc có bám lông màu nâu đỏ, trên mặt thấy có nhiều bì khổng trắng rõ. Sẹo lá còn sót lại thường nổi lên.

Lá mọc đối xứng gần như không có cuống, không có lá kèm, mép không xẻ, hình bầu dục đầu tù hay nhọn, đáy lá tròn hoặc nhọn, dài từ 12 - 15cm, rộng từ 4 - 8cm. Mặt trên lá bóng, màu xanh lục nhạt.

Hoa trắng mọc thành kiểu xim hình ngù ở kẻ lá hay đầu cành.

Quả dạng đại màu nâu có vân dọc hơi hình cung dài 15 - 30cm, rộng 5 - 7mm. Rất nhiều hạt dài 10 - 20 mm, rộng 22,5mm, dày 1 - 1,5mm màu nâu nhạt, đáy tròn, đầu hơi hẹp lõm một mặt, trên mặt có một đường còn màu trắng hơi nhạt. Chùm lông của hạt màu hơi hung, dài 2 - 4,5cm. Lá mầm gấp nhiều lần.

Mùa hoa nở: Tháng 3 - 7, mùa quả tháng 6-12.

Cây dược liệu Mộc hoa trắng

Phân bố, thu hái, chế biến

Mọc khắp nơi ở Việt Nam, tại miền Bắc có ở Bắc Giang, Bắc Ninh, Cao Bằng, Lạng Sơn, Vĩnh Phúc, Phú Thọ, Hà Tây, Hòa Bình và nhiều tỉnh khác.

Ở nước ngoài thì có mọc ở Ấn Độ, Miến Điện, Thái Lan, Malaysia.

Thu hái khi quả chín già, thời điểm thích hợp là vào mùa Thu – Đông.

Chế biến: Đem phơi khô hoặc dùng tươi.

Bộ phận sử dụng

Vỏ hạt, thân.

Hạt và vỏ được dùng làm thuốc chữa lỵ amip. Thường dùng dưới dạng bột, cồn thuốc hoặc cao lỏng.

Bột vỏ ngày uống 10g.

Bột hạt ngày uống 3 - 6g.

Cao lỏng 1/1 ngày uống 1 - 3g.

Cồn hạt (1/5) ngày uống 2 - 6g.