Toàn yết

Theo y học cổ truyền

Toàn yết theo Y học cổ truyền có vị cay, tính bình có độc và quy kinh Can. Có tác dụng tức phong chỉ kinh, giải độc tán kết, thông lạc chỉ thống. Chủ trị các chứng: Kinh phong, liệt mặt do trúng phong, uốn ván, sang lở nhọt độc, lao hạch, đau đầu, phong thấp tý thấp.

Theo Đông y, Toàn yết có thể chữa chứng liệt mặt do trúng phong

Theo y học hiện đại

Tác dụng chống co giật

Nghiên cứu cho thấy bột Toán yết có hiệu quả chống co giật nhờ các thành phần hóa học như pentamethene tetrazole, strychnine và nicotine strychnine. Strychnin có tác dụng chống co giật rõ rệt nhất, tiếp theo là nicotin, pentamethylene tetrazole. Bọ cạp nguyên con có tác dụng khi dùng với liều 1 gam mỗi ngày.

Tác dụng với hệ tim mạch

Tiêm tĩnh mạch toàn bộ chiết xuất và thuốc sắc của Toàn yết có thể làm cho huyết áp của thỏ và chó giảm tạm thời (một số ít có thể thấy tăng tạm thời), nhưng nó sẽ phục hồi nhanh chóng, sau đó là huyết áp giảm dần và kéo dài, kéo dài hơn hơn 1 đến 3 giờ. Tiêm vào dạ dày hoặc tiêm bắp cũng có tác dụng hạ huyết áp đáng kể và lâu dài như nhau.

Những nghiên cứu trên động vật chứng minh tác dụng đáng kể trên tim mạch của Toán yết có thể là do sự thay đổi InsP3 trong tế bào cơ tim làm gia tăng lực co bóp mà không làm thay đổi tần số co bóp.

Chiết xuất từ Toàn yết có tác dụng điều trị một số bệnh lý tim mạch

Tác dụng chống động kinh

Polypeptide (AEP) phân lập từ nọc Bọ cạp có hoạt tính chống động kinh mạnh và có tác dụng ức chế mạnh đối với bệnh động kinh ở động vật do masahide và cefaloridin gây ra, cơ chế tác dụng của nó khác với Diazepam và hoạt tính của nó cao hơn ít nhất 10 lần.

Nghiên cứu điện sinh lý cho thấy sBmTX4-P1 và rBmTX4-P1 là 2 peptide phân lập từ chiết xuất Toàn yết thể hiện hoạt động ức chế dòng điện của kênh hKv1.2 và hKv1.3, từ đó có tác dụng chống động kinh trên động vật.

Tác dụng chống khối u

Tác dụng chống khối u khi chiết xuất đuôi bọ cạp được đưa vào dạ dày, tỷ lệ ức chế khối u của sarcoma S180 ở nhóm dùng phòng ngừa là 45,0% và tỷ lệ ức chế khối u của sarcoma S180 ở nhóm dùng trị liệu là 47,6 %, cho thấy nó vừa có tác dụng phòng ngừa vừa có tác dụng chữa bệnh. 

Tác dụng của toàn bộ chiết xuất Toàn yết đối với tế bào khối u có thể làm giảm đáng kể DNA của mô khối u, nó cũng có xu hướng làm giảm AKP tăng dần trong ung thư vú. Tóm lại, chiết xuất thô của Toàn yết có thể trực tiếp ức chế và tiêu diệt tế bào ung thư và vẫn có tỷ lệ ức chế cao đối với sự phát triển của khối u sau khi ngừng thuốc.

Chiết xuất từ Toàn yết có tác dụng điều trị ung thư

Tác dụng giảm đau

Nghiên cứu về tác dụng giảm đau cho thấy nọc độc Bọ cạp có tác dụng ức chế mạnh đối với chứng đau nội tạng, đau rát da và đau thần kinh sinh ba gây ra. Có ý kiến ​​cho rằng thuốc giảm đau bằng nọc độc Bọ cạp có thể tác động lên các tế bào thần kinh trung ương liên quan đến cảm giác đau. Nghiên cứu trên chuột cho thấy tác dụng giảm đau của độc tố Bọ cạp-Ⅲ mạnh gấp 3 lần so với chất độc thô và cũng mạnh hơn Diazepam.

Chiết xuất từ Toàn yết có tác dụng giảm đau hiệu quả

Tác dụng kháng nấm

Peptide BmKn2 có nguồn gốc từ nọc Bọ cạp được quan sát là có hoạt tính kháng khuẩn. Các peptide này và các chất tương tự axit d -amino của chúng (dbmkn2 và dkn2–7) đã được chứng minh về hoạt tính kháng nấm chống lại các chủng candida albicans kháng thuốc. Ngoài ra, dịch chiết nước của toàn Bọ cạp có tác dụng ức chế Bacillus spp.

Liều dùng khoảng 2-5g. Uống bột nuốt mỗi lần 0.6-1g. Đuôi Bọ cạp độc hơn nên chỉ dùng 1/3 liều toàn con. Liều độc thường là 30-60g. 

Nhiễm độc của Bò cạp thường như rắn cắn chủ yếu nhiễm độc thần kinh, nhưng lượng sulfur ít nên thời gian ngắn. Triệu chứng có thể bao gồm: Đau váng đầu, hồi hộp, chảy máu, nặng hơn có thể khó thở, hôn mê, tử vong do liệt hô hấp.