Tin Tức Thuốc

Hạn dùng của một số thuốc đa liều

Bệnh viện Trung ương Quân đội 108Cập nhật 4 phút đọc
Hạn dùng của một số thuốc đa liều

Thuốc đa liều, được định nghĩa là một vật chứa đa đơn vị (ví dụ như chai lọ) chế phẩm thuốc, thường chứa chất bảo quản chống vi sinh vật, chính vì vậy, ngoài hạn sử dụng là ngày hết hạn của sản phẩm, thuốc đa liều còn có thêm hạn sử dụng sau khi mở nắp. Bình (lọ) chứa thuốc đa liều được thiết kế để có thể lấy thuốc nhiều lần khác nhau nhờ chúng có chứa chất bảo quản chống vi sinh vật.

Sai sót hay gặp nhất tại các bệnh viện liên quan đến thuốc đa liều là thời gian bảo quản sau mở nắp, nhiệt độ bảo quản khi lọ thuốc còn nguyên vẹn và sau mở nắp... Ngoài ra, việc bảo quản thuốc đa liều không đúng còn gây ra tình trạng giảm chất lượng thuốc, nhiễm khuẩn từ môi trường ngoài, nhiễm trùng chéo2. Một số nghiên cứu còn chỉ ra rằng 90% lọ thuốc tiêm đa liều chỉ được sử dụng không quá 25% thể tích ban đầu trước ngày hết hạn của lọ thuốc1, gây lãng phí nguồn tài nguyên y tế 1.

Một đặc điểm khác nhau giữa việc sử dụng thuốc đa liều và thuốc đơn liều là việc thuốc đa liều có thêm một hạn sử dụng sau khi mở nắp. Nếu không có hướng dẫn đặc biệt của nhà sản xuất (ghi rõ hạn sử dụng sau khi mở nắp là bao nhiêu) thì USP định nghĩa hạn sử dụng của thuốc sau khi mở nắp là 28 ngày kể từ ngày vật chứa thuốc tiêm đa liều lần đầu tiên được mở (ví dụ như chọc kim tiêm). Mọi thuốc tiêm đa liều nên được dán nhãn ngày hết hạn của nó. (Cần lưu ý phân biệt giữa hạn sử dụng của thuốc khi còn nguyên và hạn sử dụng sau khi mở nắp).

Một số khuyến cáo các thuốc đa liều đang lưu hành trong tại Bệnh viện cần chú ý  được tổng hợp trong bảng sau

Bảng 1: Hạn dùng một số thuốc đa liều

Lọ thuốc phải được dán nhãn chú thích ngày mở vỏ và không sử dụng sau 28 ngày trừ khi có khuyến cáo hạn dùng cụ thể như bảng dưới.

Chú thích

Khuyến cáo sử dụng và bảo quản

- Để giảm nguy cơ nhiễm trùng chéo cho bệnh nhân nên ưu tiên dùng thuốc tiêm đơn liều (SDV)

- Nếu chỉ có sẵn thuốc tiêm đa liều (MDV), nên dùng loại thuốc cho phép rút ra 1 liều đơn nhỏ nhất về thể tích.

- Mỗi lọ thuốc đơn liều hay đa liều chỉ nên dùng cho 1 bệnh nhân.  Các lọ thuốc không còn nắp cao su của nhà sản xuất nên được loại bỏ. Các trường hợp ngoại lệ như insulin và vắc xin phải được khoa Dược xác nhận tính an toàn trước khi sử dụng.

- Luôn tuân thủ kỹ thuật vô trùng khi chuẩn bị dung dịch tiêm và khi tiêm. Theo dõi nhiễm bẩn, đổi màu thuốc.

- Không dùng 1 bơm tiêm chứa thuốc cho nhiều bệnh nhân ngay cả khi kim tiêm đã được thay. Cần sử dụng 1 ống tiêm/1 bơm tiêm mới cho mổi bệnh nhân. Tái sử dụng là vi phạm nguyên tắc an toàn của CDC. Tất cả các bơm tiêm chứa thuốc, lọ thuốc (sau mở nắp) chứa thuốc đơn liều hay đa liều nếu không được sử dụng ngay đều phải dán nhãn:

+ Tất cả các bơm tiêm chứa thuốc, lọ thuốc (sau mở nắp) trong và ngoài môi trường vô trùng đều dán nhãn

+ Ghi nhãn thuốc hay dung dịch ngay khi chuyển từ bao bì gốc sang bơm tiêm, hay chai lọ khác.

+ Nhãn bơm tiêm chứa thuốc ghi rỏ tên thuốc, nồng độ, hàm lượng, thời gian hết hạn sử dụng. Lọ thuốc gốc sau mở nắp phải ghi ngày mở nắp.

+ Những bơm tiêm chứa thuốc, lọ thuốc gốc sau mở nắp  không có nhãn, hay mất nhãn đều cần loại bỏ

+ Khi bàn giao, ca trực nhân viên y tế có trách nhiện theo dõi chất lượng, màu sắc thường xuyên các bơm tiêm và lọ thuốc đa liều được dán nhãn.

- Vật (bình, chai, lọ, ống.v.v.) đa liều chứa thuốc gốc phải được dán nhãn chú thích ngày mở nắp.

Biên soạn: DS. Nguyễn Thị Hải Yến (A) - Khoa Dược, Bệnh viện TWQĐ 108

Tài liệu tham khảo

  1. Sheth, NK, Post, GT, Wisnieski, TR, Uttech (1983). J Clin Microbiol. pp. 17: 377-379.
  2. Press Ganey. Press Ganey knowledge summary: The cost of nosocomial infections. http://www.pressganey.com/files/nosocomial_infections_cost.pdf. Accessed October 8, 2009.
  3. U.S. Pharmacopeia National Formulary 2018_ USP 41 NF 36
Chia sẻ:ZaloFacebook

Thuốc chứa Insulin

Xem tất cả 36 thuốc →

Bài viết liên quan

Xem tất cả
Hình ảnh MHRA: Khuyến cáo sử dụng bộ lọc khi truyền dinh dưỡng đường tĩnh mạch

MHRA: Khuyến cáo sử dụng bộ lọc khi truyền dinh dưỡng đường tĩnh mạch

Dinh dưỡng đường tĩnh mạch parenteral nutrition là phương pháp cung cấp dưỡng chất trực tiếp vào tuần hoàn máu qua đường tĩnh mạch, được chỉ định cho bệnh nhân không thể hấp thu dinh dưỡng qua đường tiêu hóa. Dung dịch truyền bao gồm các axit amin, nhũ tương lipid, glucose, vitamin, nguyên tố vi...

Hình ảnh Sử dụng vitamin K trong thực hành lâm sàng

Sử dụng vitamin K trong thực hành lâm sàng

Vitamin K là một loại vitamin tan trong dầu có vai trò quan trọng trong quá trình đông máu của cơ thể. Vitamin K có thể được cung cấp thông qua thực phẩm trong chế độ ăn hoặc bổ sung từ các chế phẩm dinh dưỡng. Vitamin K cần thiết cho quá trình tổng hợp và hoạt hóa các protein tham gia vào hệ thố...

Hình ảnh Hướng dẫn dùng thuốc qua sonde nuôi dưỡng thức ăn

Hướng dẫn dùng thuốc qua sonde nuôi dưỡng thức ăn

Hiện nay, việc sử dụng sonde nuôi dưỡng để cung cấp dinh dưỡng và điều trị cho bệnh nhân ngày càng trở nên phổ biến, đặc biệt là đối với những người gặp khó khăn trong việc nuốt, bệnh nhân hôn mê, hoặc người cao tuổi suy nhược. Tuy nhiên, khi sử dụng thuốc qua sonde, dược động học của thuốc có th...

Hình ảnh Tổng quan về kháng sinh Ceftolozan - Tazobactam & Lựa chọn kháng sinh beta-lactam/beta-lactamase inhibitors theo phổ tác dụng và loại nhiễm khuẩn

Tổng quan về kháng sinh Ceftolozan - Tazobactam & Lựa chọn kháng sinh beta-lactam/beta-lactamase inhibitors theo phổ tác dụng và loại nhiễm khuẩn

Ceftolozan là một cephalosporin mới hiện đang được phát triển cùng với chất ức chế β-lactamase (tazobactam) để điều trị nhiễm trùng đường tiết niệu phức tạp (cUTIs), nhiễm trùng trong ổ bụng phức tạp (cIAIs),...

Hình ảnh Nguy cơ dị ứng với tá dược: Cập nhật khuyến cáo của Viện Hàn lâm Dị ứng và Miễn dịch Lâm sàng Châu Âu

Nguy cơ dị ứng với tá dược: Cập nhật khuyến cáo của Viện Hàn lâm Dị ứng và Miễn dịch Lâm sàng Châu Âu

25/08/2026 12:00:00 SA: ...

Hình ảnh Quản lý các thuốc nguy cơ cao trong thực hành lâm sàng tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108

Quản lý các thuốc nguy cơ cao trong thực hành lâm sàng tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108

1.Tổng quan về thuốc nguy cơ cao 1.1. Định nghĩa Thuốc nguy cơ cao High alert medications – HAMs là thuốc có khả năng gây ra tổn hại đáng kể cho bệnh nhân nếu gặp sai sót trong quá trình sử dụng. Mặc dù tần suất sai sót liên quan đến các thuốc này không thường xuyên hơn những thuốc khác nhưng hậu...

Hình ảnh Trộn Insulin vào dịch dinh dưỡng qua đường tĩnh mạch trong thực hành lâm sàng

Trộn Insulin vào dịch dinh dưỡng qua đường tĩnh mạch trong thực hành lâm sàng

Việc truyền dinh dưỡng tĩnh mạch parenteral nutrition - PN là một phương pháp điều trị quan trọng khi dinh dưỡng qua đường tiêu hóa không đủ, không thể thực hiện được hoặc chống chỉ định. Túi dịch dinh dưỡng 3 ngăn thường chứa 3 thành phần chính là glucose, acid amin và lipid ở mỗi ngăn, có thể c...

Hình ảnh Một số chế phẩm dịch truyền acid amin thường gặp và lưu ý khi chỉ định trên lâm sàng

Một số chế phẩm dịch truyền acid amin thường gặp và lưu ý khi chỉ định trên lâm sàng

1\. Đặt vấn đề Các acid amin hay còn gọi là amino acid-AA là một thành phần thiết yếu trong nuôi dưỡng đường tĩnh mạch, do đó, dung dịch acid amin là dạng dịch truyền dinh dưỡng được sử dụng phổ biến tại Bệnh viện. Ở bệnh nhân bệnh nặng không thể nuôi dưỡng qua đường tiêu hóa, acid amin có thể đư...

Hình ảnh Sử dụng thuốc điều trị thoái hoá khớp gối và sự khác biệt giữa các hướng dẫn hiện nay

Sử dụng thuốc điều trị thoái hoá khớp gối và sự khác biệt giữa các hướng dẫn hiện nay

Thoái hóa khớp osteoarthritis-THK là bệnh khớp mạn tính phổ biến nhất, ảnh hưởng đến khoảng 302 triệu người trên toàn thế giới và là nguyên nhân hàng đầu gây ra khuyết tật ở người cao tuổi\ 5\ . Trong đó, THK gối chiếm gần 4/5 số lượng bệnh nhân thoái hóa khớp trên toàn thế giới, tăng dần theo tu...

Hình ảnh Khuyến cáo về sử dụng Methotrexate trong điều trị viêm khớp dạng thấp

Khuyến cáo về sử dụng Methotrexate trong điều trị viêm khớp dạng thấp

Viêm khớp dạng thấp VKDT là một bệnh lý tự miễn điển hình, diễn biến mạn tính với các biểu hiện tại khớp, ngoài khớp và toàn thân ở nhiều mức độ khác nhau. Bệnh diễn biến phức tạp, gây hậu quả nặng nề do đó cần được điều trị tích cực sớm để làm chậm tiến triển của bệnh, hạn chế tàn phế và nâng ca...

Hình ảnh Sử dụng thuốc chống huyết khối trong hội chứng mạch vành cấp trong giai đoạn cấp tính

Sử dụng thuốc chống huyết khối trong hội chứng mạch vành cấp trong giai đoạn cấp tính

1\. Đặt vấn đề Hội chứng mạch vành cấp ACS liên quan đến thiếu máu cơ tim cấp tính do sự mất cân bằng giữa nhu cầu và cung cấp oxy cho cơ tim. ACS được phân loại dựa trên sự thay đổi điện tâm đồ ECG bao gồm: 1 Nhồi máu cơ tim ST chênh STEMI và 2 Hội chứng mạch vành cấp không ST chênh NSTE-ACS , b...

Hình ảnh Những bước tiến trong liệu pháp insulin

Những bước tiến trong liệu pháp insulin

1\. Đặc điểm dược lý của các loại insulin và sự khác biệt trên lâm sàng Phát hiện insulin đã đánh dấu một bước đột phá lớn trong y học về liệu pháp kiểm soát đường huyết ở bệnh nhân đái tháo đường. Insulin đầu tiên được chiết xuất thành công từ động vật, sau đó insulin không ngừng được nghiên cứu...

Hình ảnh Cập nhật sử dụng thuốc chống huyết khối trong quản lý sớm đột quỵ thiếu máu não cục bộ cấp theo AHA/ASA 2026

Cập nhật sử dụng thuốc chống huyết khối trong quản lý sớm đột quỵ thiếu máu não cục bộ cấp theo AHA/ASA 2026

1\. Đặt vấn đề Đột quỵ là một trong những cấp cứu thần kinh thường gặp, đồng thời là nguyên nhân quan trọng gây tử vong và tàn tật kéo dài. Đột quỵ thường được chia thành ba nhóm chính: đột quỵ thiếu máu não cục bộ, đột quỵ xuất huyết não và xuất huyết dưới nhện. Trong đó, đột quỵ thiếu máu não c...

Hình ảnh Lưu ý về lựa chọn thuốc điều trị triệu chứng đường tiểu dưới do tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt

Lưu ý về lựa chọn thuốc điều trị triệu chứng đường tiểu dưới do tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt

Triệu chứng đường tiểu dưới TCĐTD là tập hợp của nhiều triệu chứng liên quan các bệnh do tình trạng kích thích bàng quang, tắc nghẽn ở niệu đạo và các triệu chứng xuất hiện sau khi đi tiểu… trong đó tăng sinh lành tính tuyến tiền liệt một số thuật ngữ trước đây: u xơ tuyến tiền liệt, bướu lành ti...

Hình ảnh Điều trị tụ cầu vàng đa kháng methicillin (MRSA) - Hướng dẫn điều trị cập nhật từ Vương quốc Anh

Điều trị tụ cầu vàng đa kháng methicillin (MRSA) - Hướng dẫn điều trị cập nhật từ Vương quốc Anh

“MRSA” – Là tên viết tắt của chủng vi khuẩn tụ cầu vàng kháng methicillin . Nhiễm trùng MRSA chủ yếu xảy ra ở những người đã bị bệnh và có thể gặp phải ở bất cứ đâu có dịch vụ chăm sóc sức khỏe như bệnh viện hoặc trong cộng đồng như cơ sở chăm sóc, viện dưỡng lão hoặc tại nhà. Hướng dẫn này nhằm...

Hình ảnh Điều trị nhiễm khuẩn da mô mềm theo hướng dẫn đa Hiệp hội quốc tế WSES/GAIS/WSIS/SIS-E/AAST năm 2022

Điều trị nhiễm khuẩn da mô mềm theo hướng dẫn đa Hiệp hội quốc tế WSES/GAIS/WSIS/SIS-E/AAST năm 2022

WSES: Hiệp hội phẫu thuật cấp cứu thế giới the World Society of Emergency Surgery GAIS: Liên minh toàn cầu về nhiễm trùng trong phẫu thuật the Global Alliance for Infections in Surgery SIS-E: Hiệp hội nhiễm trùng phẫu thuật Châu Âu the Surgical Infection Society-Europe WSIS: Hiệp hội nhiễm trùng...