Tin Tức Thuốc

Hướng dẫn thực hành lâm sàng của AGA về việc ngừng kê PPI

Bệnh viện Trung ương Quân đội 108Cập nhật 7 phút đọc
Hướng dẫn thực hành lâm sàng của AGA về việc ngừng kê PPI

1. Đại cương

PPI là nhóm thuốc được sử dụng rộng rãi trong điều trị và dự phòng các bệnh lý đường tiêu hóa do acid. Tuy nhiên, việc kê đơn kéo dài ngoài chỉ định ngày càng gia tăng, làm gia tăng chi phí, và nguy cơ xảy ra biến cố bất lợi. Việc đánh giá lại và ngừng PPI khi không còn chỉ định là cần thiết nhằm tối ưu hóa điều trị và hạn chế rủi ro. Tài liệu này tóm lược các khuyến cáo thực hành nhằm hỗ trợ quản lý và ngừng PPI an toàn ở người bệnh ngoại trú.

2. Các khuyến cáo thực hành

2.1. Đánh giá trước khi ngừng PPI

Khuyến cáo 1: Tất cả người bệnh đang dùng PPI cần được đánh giá  về chỉ định ghi chép rõ ràng trong hồ sơ.

Khuyến cáo 6: Trước khi ngừng PPI, cần đánh giá nguy cơ xuất huyết tiêu hóa trên. Nguy cơ cao gồm:

- Tiền sử xuất huyết tiêu hóa trên

- Dùng ≥2 thuốc chống huyết khối (thuốc  + thuốc kháng tiểu cầu)

- Dùng NSAID/aspirin kèm yếu tố nguy cơ (≥60 tuổi, bệnh nền nặng, dùng kèm corticosteroid/kháng đông/NSAID thứ hai…)

Khuyến cáo 10: Không ngừng PPI chỉ vì lo ngại tác dụng bất lợi.

- Các nghiên cứu quan sát từng ghi nhận mối liên quan giữa PPI và một số biến cố (bệnh thận mạn, gãy xương, sa sút trí tuệ, viêm phổi cộng đồng, COVID-19…), nhưng không chứng minh được quan hệ nhân quả. Không có RCT nào cho thấy PPI làm tăng tỷ lệ biến cố bất lợi.

- Quyết định ngừng chỉ dựa trên việc người bệnh không còn chỉ định.

2.2. Chiến lược ngừng hoặc giảm PPI

Khuyến cáo 2: Tất cả người bệnh không có chỉ định chắc chắn cho việc dùng PPI mạn tính nên được xem xét ngừng PPI

Hiệu quả PPI chỉ được chứng minh trong 4–12 tuần (ngắn hạn) và 6–12 tháng (duy trì).  Nhiều trường hợp tiếp tục dùng do quán tính (ví dụ: dùng trong bệnh viện để dự phòng stress nhưng không dừng khi xuất viện). Một số chỉ định khởi trị, đặc biệt trong triệu chứng hầu–thanh quản, không có lợi ích theo RCT.

Bảng 1. Tóm tắt các chỉ định PPI

ASA: aspirin; ICU: intensive care unit; LA: Los Angeles

Khuyến cáo 3: Đối với hầu hết người bệnh có chỉ định dùng PPI mạn tính đang dùng liều 2 lần/ngày nên xem xét giảm xuống 1 lần/ngày, trừ ít trường hợp đặc biệt (Zollinger–Ellison). Không có lợi ích rõ ràng của liều cao kéo dài.

Khuyến cáo 8: Khi ngừng thuốc cho người bệnh đang dùng PPI dài hạn, bác sĩ cần tư vấn rằng có thể xuất hiện triệu chứng thoáng qua do tăng tiết acid hồi ứng (RAHS). Đây là một một hiện tượng sinh lý gây trào ngược, ợ nóng, khó chịu trong vài tuần đến vài tháng. Có thể hỗ trợ bằng thuốc kháng H2/antacid hoặc chuyển sang chế độ dùng khi cần (on-demand) thay vì dùng hàng ngày.

Khuyến cáo 9: Khi ngừng PPI, có thể giảm liều từ từ hoặc ngừng ngay lập tức

- Lo ngại về tăng tiết acid hồi ứng là lý do thường được đưa ra cho phương án giảm liều từ từ.

- Một thử nghiệm so sánh hai chiến lược - ngừng đột ngột và giảm liều dần (uống cách ngày trong 3 tuần rồi ngừng hẳn) - cho thấy không có khác biệt có ý nghĩa về  khả năng duy trì  việc không dùng PPI và không có triệu chứng  trong 6 tháng (31% so với 22%). Dù vậy, do quá trình đảo ngược tăng sinh tế bào viền kéo dài 2-6 tháng, phác đồ giảm liều 3 tuần có thể quá ngắn để biểu hiện lợi ích nếu có.

2.3. Trường hợp KHÔNG nên ngừng PPI

Các khuyến cáo 4, 5 và 7 nhấn mạnh những trường hợp cần duy trì điều trị PPI, không nên ngừng thuốc. Nội dung các khuyến cáo được tóm tắt tại Bảng 2.

Bảng 2. Tóm tắt các trường hợp không nên ngừng PPI

Các tiêu chí cụ thể để xác định bệnh có nguy cơ cao cần tiếp tục PPI được trình bày trong Bảng 3.

Bảng 3. Ví dụ các khuyến cáo về sử dụng PPI để bảo vệ đường tiêu hóa

ACC - Trường Môn Tim Hoa Kỳ (American College of Cardiology), ACCF - Quỹ Cao đẳng Tim mạch Hoa Kỳ (American College of Cardiology Foundation), ACCP - hiệp hội thầy thuốc Lồng Ngực Hoa Kỳ American College of Chest Physicians, ACG - Hiệp hội Tiêu hóa Hoa Kỳ (American College of Gastroenterology), ACP - Hiệp hội Bác sĩ Hoa Kỳ (American College of Physicians), AHA - Hiệp hội Tim mạch Hoa Kỳ (American Heart Association), ESC - Hiệp hội Tim mạch Châu Âu (European Society of Cardiology), EACTS - Hiệp hội Phẫu thuật Tim mạch Lồng ngực Châu Âu (European Association for Cardio-Thoracic Surgery)

3. Kết luận

Quyết định ngừng PPI đòi hỏi cân nhắc thận trọng, cần được thực hiện theo một quy trình chuẩn hóa và có giám sát. Tuy nhiên, việc áp dụng trên lâm sàng đôi khi gặp hạn chế về thời gian và nguồn lực. Các khuyến cáo trên cung cấp một khung hướng dẫn rõ ràng, giúp bác sĩ xác định đúng đối tượng, lựa chọn chiến lược ngừng phù hợp và phối hợp cùng dược sĩ lâm sàng để đảm bảo an toàn, hiệu quả cho người bệnh.

Tài liệu tham khảo

1. Targownik, Laura E. et al. (2022), AGA Clinical Practice Update on De-Prescribing of Proton Pump Inhibitors: Expert Review, Gastroenterology, Volume 162, Issue 4, 1334 - 1342.

2. Barkun, A.N. ∙ Almadi, M. ∙ Kuipers, E.J. et al (2019), Management of nonvariceal upper gastrointestinal bleeding: guideline recommendations from the International Consensus Group, Ann Intern Med,  171:805-822.

3. Barkun, A.N. ∙ Bardou, M. ∙ Kuipers, E.J. et al (2010), International consensus recommendations on the management of patients with nonvariceal upper gastrointestinal bleeding, Ann Intern Med., 152:101-113.

4. Abraham, N.S. ∙ Hlatky, M.A. ∙ Antman, E.M. et al (2010), ACCF/ACG/AHA 2010 Expert Consensus Document on the Concomitant Use of Proton Pump Inhibitors and Thienopyridines: A Focused Update of the ACCF/ACG/AHA 2008 Expert Consensus Document on Reducing the Gastrointestinal Risks of Antiplatelet Therapy and NSAID Use, Circulation, 122:2619-2633.

5. Valgimigli, M. ∙ Bueno, H. ∙ Byrne, R.A. et al (2017), 2017 ESC focused update on dual antiplatelet therapy in coronary artery disease developed in collaboration with EACTS: The Task Force for dual antiplatelet therapy in coronary artery disease of the European Society of Cardiology (ESC) and of the European Association for Cardio-Thoracic Surgery (EACTS), Eur Heart J., 39:213-260.

6. Lip, G.Y.H. ∙ Banerjee, A. ∙ Boriani, G. et al (2018), Antithrombotic therapy for atrial fibrillation: CHEST Guideline and Expert Panel Report, CHEST., 154:1121-1201.

7. Kumbhani, D.J. ∙ Cannon, C.P. ∙ Beavers, C.J. et al (2020),  2020 ACC Expert Consensus Decision Pathway for Anticoagulant and Antiplatelet Therapy in Patients With Atrial Fibrillation or Venous Thromboembolism Undergoing Percutaneous Coronary Intervention or With Atherosclerotic Cardiovascular Disease: A Report of the American College of Cardiology Solution Set Oversight Committee, J Am Coll Cardiol., 77:629-658.

ThS. Nguyễn Khánh Huyền

Chia sẻ:ZaloFacebook

Thuốc chứa Aspirin

Xem tất cả 44 thuốc →

Bài viết liên quan

Xem tất cả
Hình ảnh DOACs trong dự phòng huyết khối ở bệnh nhân rung nhĩ từ góc nhìn kinh tế y tế

DOACs trong dự phòng huyết khối ở bệnh nhân rung nhĩ từ góc nhìn kinh tế y tế

1\. Đặt vấn đề Đột quỵ não là nguyên nhân hàng đầu dẫn đến suy giảm chức năng cơ thể. Theo thống kê các bệnh nhân ≥ 65 tuổi, ở thời điểm 6 tháng sau đột quỵ có tới 26% trong số đó không tự thực hiện được các hoạt động các nhân hàng ngày và 46% bệnh nhân bị suy giảm nhận thức. Đột quỵ không chỉ ản...

Hình ảnh Dự phòng PPI cho bệnh nhân sử dụng thuốc giảm đau chống viêm NSAIDs

Dự phòng PPI cho bệnh nhân sử dụng thuốc giảm đau chống viêm NSAIDs

1\. Nsaids và tác dụng phụ trên đường tiêu hóa trên GI : Thuốc chống viêm không steroid NSAID là một trong những loại thuốc được kê đơn rộng rãi nhất trên thế giới. Lợi ích chính của chúng bắt nguồn từ tác dụng chống viêm và giảm đau của chúng, nhưng việc sử dụng NSAID không phải là vô hại vì chú...

Hình ảnh Lựa chọn PPI khi sử dụng đồng thời với clopidogrel trên bệnh nhân bệnh mạch vành có nguy cơ xuất huyết

Lựa chọn PPI khi sử dụng đồng thời với clopidogrel trên bệnh nhân bệnh mạch vành có nguy cơ xuất huyết

Theo ESC 2019 “Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị hội chứng vành mạn tính” có đưa ra khuyến cáo nên dự phòng thuốc ức chế bơm proton PPI ở bệnh nhân hội chứng vành mạn có nguy cơ xuất huyết cao đang điều trị aspirin đơn độc, liệu pháp kết tập tiểu cầu kép DAPT hoặc thuốc chống đông đường uống OAC đơ...

Hình ảnh Sử dụng nhóm thuốc statin trong điều trị

Sử dụng nhóm thuốc statin trong điều trị

1\. Đặt vấn đề Nồng độ cholesterol trong huyết thanh đã được chứng minh có mối liên quan mật thiết với nguy cơ mắc bệnh tim mạch do xơ vữa động mạch ASCVD , nói cách khác, mức cholesterol càng thấp thì tỷ lệ mắc ASCVD càng thấp \ 1\ . Nhóm thuốc statin, hay còn được gọi là chất ức chế HMG-CoA red...

Hình ảnh Tổng quan về sử dụng thuốc chống đông trong điều trị huyết khối tĩnh mạch sâu đoạn gần

Tổng quan về sử dụng thuốc chống đông trong điều trị huyết khối tĩnh mạch sâu đoạn gần

1\. Đặt vấn đề Huyết khối tĩnh mạch sâu DVT và thuyên tắc phổi cấp PE là hai biểu hiện của huyết khối tắc mạch tĩnh mạch VTE . Theo vị trí giải phẫu, DVT được chia ra làm DVT đoạn gần proximal DVT và DVT đoạn xa distal DVT , trong đó DVT đoạn gần nằm ở tĩnh mạch khoeo, đùi hoặc chậu và DVT đoạn x...

Hình ảnh Thuốc chống đông trong điều trị đột quỵ não ở bệnh nhân rung nhĩ

Thuốc chống đông trong điều trị đột quỵ não ở bệnh nhân rung nhĩ

1. Đặt vấn đề Trong Lộ trình chăm sóc tổng thể đơn giản của Rung nhĩ tốt hơn ABC , thuốc chống đông Anticoagulation - A đóng một vai trò quan trọng trong điều trị rung nhĩ. Theo đó, các bệnh nhân này sẽ được đánh giá thang điểm CHA2DS2 – VASc để đánh giá nguy cơ đột quỵ, đồng thời cần đánh giá ng...

Hình ảnh Tác dụng Colchicin trong bệnh tim mạch

Tác dụng Colchicin trong bệnh tim mạch

Colchicin là một thuốc lâu đời, có đặc tính chống viêm, đã được sử dụng rộng rãi trong điều trị bệnh gout hoặc điều trị viêm màng ngoài tim. Trong những năm gần đây, với những bằng chứng khoa học mới, thuốc Colchicin hứa hẹn trở thành một thuốc phối hợp giúp giảm nguy cơ tái phát biến cố tim mạch...

Hình ảnh Cập nhật sử dụng thuốc điều trị suy tim theo Hướng dẫn ESC năm 2026

Cập nhật sử dụng thuốc điều trị suy tim theo Hướng dẫn ESC năm 2026

Hướng dẫn điều trị suy tim của ESC năm 2026 mở rộng phạm vi điều trị nền và cập nhật lựa chọn thuốc theo kiểu hình suy tim. Bài viết tập trung vào những thay đổi về dược lý so với hướng dẫn của ESC năm 2021 và hướng dẫn của AHA/ACC/HFSA năm 2022. \ 1–4\ 1\. Thay đổi phân loại suy tim và điều trị...

Hình ảnh Sử dụng hợp lý thuốc ức chế bơm proton

Sử dụng hợp lý thuốc ức chế bơm proton

Thuốc ức chế bơm proton PPI là một trong những thuốc được sử dụng rộng rãi nhất trong thực hành lâm sàng. PPI có hiệu quả cao trong việc làm giảm các triệu chứng gây ra do tăng tiết acid dịch vị và nhìn chung dung nạp khá tốt. Tuy nhiên, nhiều nghiên cứu đã chỉ ra PPI đang được sử dụng quá mức và...

Hình ảnh Dự phòng thuốc chống đông ở bệnh nhân nhập viện

Dự phòng thuốc chống đông ở bệnh nhân nhập viện

1\. Đặt vấn đề Thuyên tắc huyết khối tĩnh mạch TTHKTM bao gồm hai biểu hiện cấp tính là huyết khối tĩnh mạch sâu chi dưới và thuyên tắc động mạch phổi. Cơ chế hình thành TTHKTM là do sự phối hợp của 3 yếu tố gọi là tam giác Virchow : ứ trệ tuần hoàn tĩnh mạch, rối loạn quá trình đông máu gây tăng...

Hình ảnh Khuyến cáo về sử dụng Methotrexate trong điều trị viêm khớp dạng thấp

Khuyến cáo về sử dụng Methotrexate trong điều trị viêm khớp dạng thấp

Viêm khớp dạng thấp VKDT là một bệnh lý tự miễn điển hình, diễn biến mạn tính với các biểu hiện tại khớp, ngoài khớp và toàn thân ở nhiều mức độ khác nhau. Bệnh diễn biến phức tạp, gây hậu quả nặng nề do đó cần được điều trị tích cực sớm để làm chậm tiến triển của bệnh, hạn chế tàn phế và nâng ca...

Hình ảnh Sử dụng thuốc giảm đau an toàn ở bệnh nhân xơ gan

Sử dụng thuốc giảm đau an toàn ở bệnh nhân xơ gan

I. Đặt vấn đề Đau là triệu chứng thường gặp ở bệnh nhân xơ gan, với tỷ lệ dao động từ 30–79% \ 1\ , ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống và khả năng tuân thủ điều trị. Tuy nhiên, việc lựa chọn thuốc giảm đau ở nhóm bệnh nhân này gặp nhiều thách thức do những thay đổi về dược động học, dược...

Hình ảnh Một số thuốc mới trong điều trị suy tim phân suất tống máu giảm

Một số thuốc mới trong điều trị suy tim phân suất tống máu giảm

Vài thập kỷ qua, đã có nhiều thuốc cho điều trị suy tim phân suất tống máu giảm (HFrEF). Tuy nhiên, phác đồ hiện tại vẫn là chưa đủ và tiên lượng của bệnh nhân vẫn còn kém. Do đó, đã có một số thuốc mới điều trị HFrEF ra đời.

Hình ảnh Sử dụng thuốc chống huyết khối trong hội chứng mạch vành cấp trong giai đoạn cấp tính

Sử dụng thuốc chống huyết khối trong hội chứng mạch vành cấp trong giai đoạn cấp tính

1\. Đặt vấn đề Hội chứng mạch vành cấp ACS liên quan đến thiếu máu cơ tim cấp tính do sự mất cân bằng giữa nhu cầu và cung cấp oxy cho cơ tim. ACS được phân loại dựa trên sự thay đổi điện tâm đồ ECG bao gồm: 1 Nhồi máu cơ tim ST chênh STEMI và 2 Hội chứng mạch vành cấp không ST chênh NSTE-ACS , b...

Hình ảnh Cập nhật các thuốc và phác đồ sử dụng trong ghép thận

Cập nhật các thuốc và phác đồ sử dụng trong ghép thận

Ghép thận là lựa chọn điều trị ưu tiên cho phần lớn bệnh nhân suy thận giai đoạn cuối giúp cải thiện chức năng thận sau ghép và tăng cường chất lượng cuộc sống của người bệnh.

Hình ảnh Lược dịch - Hướng dẫn của IDSA trong điều trị nhiễm khuẩn gram âm kháng thuốc: phiên bản 1.1

Lược dịch - Hướng dẫn của IDSA trong điều trị nhiễm khuẩn gram âm kháng thuốc: phiên bản 1.1

Ngày 07/03/2022, Hiệp hội bệnh truyền nhiễm Hoa Kỳ (IDSA) công bố Hướng dẫn về Điều trị Nhiễm khuẩn Gram âm kháng thuốc phiên bản 1.1, cập nhật cho phiên bản 1.0 về các bệnh nhiễm khuẩn do Enterobacterales sinh β-lactamase phổ mở rộng (ESBL-E), Enterobacterales kháng carbapenem (CRE) và Pseudomonas aeruginosa kháng thuốc khó điều trị (DTR-P.Aeruginosa).