Tin Tức Thuốc

Chuyển đổi giữa gabapentin và pregabalin để điều trị chứng đau thần kinh

Bệnh viện Trung ương Quân đội 108Cập nhật 9 phút đọc
Chuyển đổi giữa gabapentin và pregabalin để điều trị chứng đau thần kinh
  1. Đặt vấn đề

Đau là một trải nghiệm cảm giác và cảm xúc khó chịu có thể có tác động đáng kể đến chất lượng cuộc sống, sức khỏe tổng thể, sức khỏe tâm lý, hạnh phúc xã hội và kinh tế của một người. Hiệp hội Nghiên cứu về Đau Quốc tế (IASP 2011) định nghĩa đau thần kinh là 'cơn đau do tổn thương hoặc bệnh lý của hệ thần kinh cảm giác cơ thể'. Đau thần kinh trung ương được định nghĩa là 'cơn đau do tổn thương hoặc bệnh lý của hệ thần kinh trung ương cảm giác của cơ thể’, và đau thần kinh ngoại biên được định nghĩa là “cơn đau do tổn thương hoặc bệnh lý của hệ thần kinh ngoại biên cảm giác cơ thể” [1].

Đau thần kinh là rất khó khăn để quản lý vì sự không đồng nhất của nguyên nhân, triệu chứng và cơ chế tiềm ẩn của nó rất đa dạng [2]. Đau mãn tính là một trong những lý do phổ biến nhất mà bệnh nhân tìm kiếm sự chăm sóc y tế. Đau mãn tính là kết quả tổng hợp của các yếu tố sinh học, tâm lý và xã hội, và thường đòi hỏi một cách tiếp cận điều trị đa ngành để quản lý đau. Ngoài các liệu pháp không dùng thuốc, nhiều bệnh nhân cần dùng thuốc để kiểm soát cơn đau.

Đối với hầu hết bệnh nhân bị đau thần kinh mãn tính, khuyến cáo điều trị ban đầu bao gồm thuốc chống trầm cảm được lựa chọn (ví dụ: thuốc chống trầm cảm ba vòng [TCAs] hoặc thuốc ức chế tái hấp thu serotonin-norepinephrine [SNRIs]), hoặc thuốc chống động kinh (ví dụ, gabapentin hoặc pregabalin), với liệu pháp tại chỗ bổ trợ (ví dụ:, lidocaine tại chỗ, capsaicin miếng dán) khi đau khu trú [1], [3]. Trong đó, ba loại thuốc chống động kinh (gabapentin, pregabalin và carbamazepine) là một trong những liệu pháp đầu tay cho một số dạng đau thần kinh hoặc đau do đau [1], [3].

Cơ chế tác dụng tương tự đối với pregabalin và gabapentin. Cả hai loại thuốc liên kết với Tiểu đơn vị α2δ của các kênh canxi điện áp trong hệ thống thần kinh trung ương [3]. Gabapentin có dược động học phi tuyến, có nghĩa là cần phải điều chỉnh liều một cách cẩn thận, trong khi pregabalin có dược động học tuyến tính, điều này có nghĩa là các chế độ liều đơn giản hơn [8].

  1. Liều trong đau thần kinh

Các gabapentinoid (gabapentin, pregabalin) là thuốc chống co giật nằm trong số 4 loại thuốc được NICE khuyến nghị lựa chọn để điều trị ban đầu cho tất cả các cơn đau thần kinh (trừ đau dây thần kinh sinh ba) [1].

Liều gabapentin và pregabalin theo khuyến cáo Bảng 1 [5,6].

Bảng 1: Liều lượng của pregabalin và gabapentin

ThuốcLiều lượng hiệu quảLưu ý
Gabapentin- Liều khởi đầu thường nằm trong khoảng từ 300 - 900 mg đường uống ba lần mỗi ngày - Sau đó liều có thể tăng lên tối đa 3600 mg mỗi ngày- Bắt đầu điều trị ở liều thấp (thường là 300 mg uống vào ban đêm), tăng dần cho đến khi giảm đau hoặc hạn chế tác dụng phụ xảy ra. - Cần chỉnh liều trên bệnh nhân suy giảm chức năng thận
Pregabalin- 150 đến 600 mg đường uống mỗi ngày hai – ba lần- Bắt đầu điều trị ở liều thấp 150mg chia 2 – 3 lần - Liều cao có thể chia 2 hoặc 3 lần mỗi ngày và uống vào cùng 1 thời điểm mỗi ngày - Cần chỉnh liều trên bệnh nhân suy giảm chức năng thận

Trong thực tế, pregabalin thường bắt đầu ở mức 25mg hoặc 50mg vào ban đêm ở bệnh nhân lớn tuổi. Nếu cần thiết, liều có thể là tăng khi dung nạp, trong khoảng thời gian 3-7 ngày [8].

  1. Chuyển đổi giữa gabapentin và pregabalin

3.1. Lý do chuyển đổi

Trong trường hợp điều trị không hiệu quả hoặc dung nạp thuốc, cập nhật hướng dẫn của NICE năm 2020 về đau thần kinh ở người lớn khuyên khuyến cáo chuyển sang phương pháp điều trị thay thế. Điều này có thể bao gồm chuyển đổi giữa các gabapentinoids: gabapentin và pregabalin [1]. Việc chuyển từ gabapentin sang pregabalin có thể được xem xét vì lý do hiệu quả hoặc khả năng dung nạp. Mặc dù không có bằng chứng rõ ràng cho thấy gabapentin hay pregabalin hiệu quả hơn cái nào trong điều trị cơn đau thần kinh, bệnh nhân có thể được lợi từ việc chuyển đổi. Trong một nghiên cứu mở, tình trạng giảm đau đã cải thiện sau khi chuyển từ gabapentin sang pregabalin [7].

3.2. Lưu ý khi chuyển đổi

- Chỉ định: Pregabalin được cấp phép cho đau thần kinh ngoại biên và trung ương [6] trong khi gabapentin chỉ được cấp phép cho đau thần kinh ngoại biên [5]. Do đó việc chuyển đổi chỉ trong trường hợp đau thần kinh ngoại biên.

- Chức năng thận: Gabapentin và pregabalin đều cần điều chỉnh liều ở những người bị giảm chức năng thận.

- Pregabalin tương đối nguy hiểm hơn gabapentin ở liều cao. Nồng độ pregabalin trong máu tăng tỷ lệ thuận với việc tăng liều. Trong khi đó, nồng độ gabapentin trong máu không tăng tỷ lệ thuận với liều tăng.

- Tương đương liều: Các nghiên cứu sau sử dụng tỷ lệ 6:1 của tổng liều gabapentin hàng ngày so với pregabalin. Tỷ lệ này cũng đã được thiết lập trong hướng dẫn của NHS.

3.3. Tính toán tương đương liều Gabapentin với pregabalin

Sử dụng tỷ lệ 6:1 giữa gabapentin với pregabalin để tính liều chuyển đổi [4].

Bảng 2: Các bước trong quá trình chuyển đổi giữa 2 thuốc

Chuyển từ gabapentin sang pregabalinChuyển từ pregabalin sang gabapentin
Bước 1Tính liều gabapentin hàng ngày : Xác định tổng liều (tính bằng mg) được thực hiện cho bệnh nhân trong khoảng thời gian 24 giờ
Bước 2Chuyển đổi sang pregabalin : Chia tổng liều hàng ngày (tính bằng mg) gabapentin cho 6 để cung cấp tổng liều pregabalin hàng ngày (tính bằng mg).Chuyển đổi sang gabapentin : Nhân tổng liều hàng ngày (tính bằng mg) của pregabalin với 6 để có được tổng liều hàng ngày của gabapentin (tính bằng mg).
Bước 3Xác định tần suất thích hợp
Chia tổng liều pregabalin hàng ngày (tính bằng mg) cho tần suất dùng mong muốn. Pregabalin thường được dùng hai hoặc ba lần một ngày dựa trên đặc điểm lâm sàng và sơt thích cá nhân của người bệnh.Chia tổng liều gabapentin hàng ngày (tính bằng mg) cho ba.
Bước 4Chọn chế phẩm thích hợp
Pregabalin thường có sẵn dưới dạng viên nén và viên nang 25mg, 50mg, 75mg, 100mg, 150mg, 200mg, 225mg và 300mg. Liều được làm tròn lên hoặc xuống so với liều thực tế gần nhất, hoặc sử dụng liều không đối xứng (ví dụ: 150mg vào buổi sáng và 175mg vào ban đêm), nên dựa trên sở thích cá nhân và đặc điểm lâm sàngGabapentin có dạng viên nang 100mg, 300mg và 400mg và viên nén 600mg và 800mg. Làm tròn liều lượng lên hoặc xuống đến liều thực tế gần nhất. Quyết định làm tròn lên hoặc xuống, hoặc sử dụng liều lượng không đối xứng (ví dụ 300mg vào buổi sáng, 300mg vào giờ ăn trưa và 400mg vào buổi tối) nên dựa trên sở thích cá nhân và đặc điểm lâm sàng.

3.4. Chiến lược chuyển đổi

Có ba chiến lược chuyển đổi khác nhau được khuyến cáo. Quyết định lựa chọn tốt nhất theo từng trường hợp cụ thể, có tính đến sở thích cá nhân và đặc điểm lâm sàng.

  1. Chuyển đổi trực tiếp : Phương pháp này được mô tả trong tài liệu và đã được sử dụng rộng rãi trong hướng dẫn của NHS. Cách thực hiện chuyển đổi trực tiếp như sau :
  • Kê đơn liều cuối cùng của thuốc ban đầu.
  • Đối với liều tiếp theo theo lịch trình, hãy thay thế bằng liều lượng tương đương của thuốc thay thế.
  1. Giảm liều chéo được thực hiện như sau
  • Kê đơn một nửa liều lượng thuốc ban đầu cùng với một nửa liều lượng tương đương của thuốc thay thế trong vòng hai đến bốn ngày.
  • Sau hai đến bốn ngày, ngừng thuốc ban đầu và tiếp tục dùng thuốc thay thế với liều lượng tương đương.
  1. Giảm liều dần và chuyển đổi : Phương pháp này tuân theo khuyến cáo của nhà sản xuất. Việc rút thuốc chậm rất quan trọng đối với những người bị động kinh để duy trì kiểm soát cơn co giật. Tuy nhiên, tầm quan trọng của việc rút thuốc chậm ở những người bị đau thần kinh vẫn chưa được biết rõ. Cách thực hiện chuyển đổi theo cách này như sau :
  • Kê đơn thuốc ban đầu với liều lượng giảm dần để sau ít nhất một tuần, liều lượng sẽ giảm xuống bằng 0.
  • Đối với liều tiếp theo theo lịch trình, hãy kê đơn liều khởi đầu của thuốc thay thế và tăng dần theo chỉ dẫn trong tờ hướng dẫn sử dụng  gabapentin hoặc  pregabalin.

3.5. Giám sát sau khi chuyển đổi

Theo dõi hiệu quả lâm sàng và điều chỉnh liều lượng tùy theo hiệu quả điều trị, khả năng dung nạp và phản ứng có hại.

Hãy cân nhắc giới thiệu cho bệnh nhân thông tin về việc sử dụng  gabapentin  hoặc pregabalin.

Tài liệu tham khảo

  1. https://www.nice.org.uk/guidance/cg173
  2. Beniczky1, J Tajti, E Tímea Varga, L Vécsei, “Evidence-based pharmacological treatment of neuropathic pain syndromes”, Neural Transm (Vienna). 2005 Jun;112(6):735-49. doi: 10.1007/s00702-005-0300-x.
  3. https://www.uptodate.com/contents/overview-of-pharmacologic-management-of-chronic-pain-in-adults
  4. https://www.sps.nhs.uk/articles/switching-between-gabapentin-and-pregabalin-for-neuropathic-pain/
  5. https://www.medicines.org.uk/emc/product/158/smpc, “Neurontin 100mg Hard Capsules”.
  6. https://www.medicines.org.uk/emc/product/10303/smpc#gref, “Lyrica 100 mg hard capsules”.
  7. Gabapentin-to-Pregabalin-Switch.pdf
  8. https://olh.ie/wp-content/uploads/2023/03/Pregabalin-and-gabapentin-2019.pdf
Chia sẻ:ZaloFacebook

Thuốc được nhắc đến

Bài viết liên quan

Xem tất cả
Hình ảnh Corticosteroid tiêm ngoài màng cứng trong kiểm soát đau rễ thần kinh

Corticosteroid tiêm ngoài màng cứng trong kiểm soát đau rễ thần kinh

1\. Đặt vấn đề Bệnh lý rễ thần kinh Radiculopathy là bệnh lý do tổn thương hoặc chèn ép rễ thần kinh tại vị trí thoát ra từ tủy sống, thường gặp do những nguyên nhân hàng đầu như thoát vị đĩa đệm, trượt đốt sống, thoái hóa cột sống thắt lưng gây hẹp ống sống thắt lưng,…. Tình trạng này gây đau cổ...

Hình ảnh Sử dụng thuốc giảm đau an toàn ở bệnh nhân xơ gan

Sử dụng thuốc giảm đau an toàn ở bệnh nhân xơ gan

I. Đặt vấn đề Đau là triệu chứng thường gặp ở bệnh nhân xơ gan, với tỷ lệ dao động từ 30–79% \ 1\ , ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống và khả năng tuân thủ điều trị. Tuy nhiên, việc lựa chọn thuốc giảm đau ở nhóm bệnh nhân này gặp nhiều thách thức do những thay đổi về dược động học, dược...

Hình ảnh Một số lưu ý trong quản lí sử dụng thuốc chống động kinh ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản

Một số lưu ý trong quản lí sử dụng thuốc chống động kinh ở phụ nữ trong độ tuổi sinh sản

Hầu hết phụ nữ bị động kinh sẽ không có sự thay đổi nào về kiểu động kinh khi mang thai, nhưng một số phụ nữ lại bị cơn động kinh trở nên trầm trọng hơn so với lúc ban đầu. Bệnh nhân bị động kinh có thể tăng nguy cơ mắc các biến chứng trong quá trình mang thai, bao gồm tiền sản giật, sinh non, xu...

Hình ảnh CBIP: Nguy cơ tích lũy thuốc và gây độc tính ở bệnh nhân mắc bệnh thận mạn

CBIP: Nguy cơ tích lũy thuốc và gây độc tính ở bệnh nhân mắc bệnh thận mạn

Bệnh nhân bệnh thận mạn có nguy cơ suy giảm mức lọc cầu thận MLCT cấp tính cao hơn. Bên cạnh nguy cơ xuất hiện biến chứng trực tiếp do suy thận cấp tính như tăng kali máu, quá tải dịch , MLCT giảm còn có thể gây độc tính do tích lũy những phân tử thuốc do giảm thải trừ. Một số tình huống lâm sàng...

Hình ảnh Sử dụng nhóm thuốc statin trong điều trị

Sử dụng nhóm thuốc statin trong điều trị

1\. Đặt vấn đề Nồng độ cholesterol trong huyết thanh đã được chứng minh có mối liên quan mật thiết với nguy cơ mắc bệnh tim mạch do xơ vữa động mạch ASCVD , nói cách khác, mức cholesterol càng thấp thì tỷ lệ mắc ASCVD càng thấp \ 1\ . Nhóm thuốc statin, hay còn được gọi là chất ức chế HMG-CoA red...

Hình ảnh Sử dụng thuốc trong điều trị và phòng ngừa cơn đau nửa đầu (Migrain)

Sử dụng thuốc trong điều trị và phòng ngừa cơn đau nửa đầu (Migrain)

Đau nửa đầu là một trong những dạng đau đầu phổ biến nhất, trong hầu hết các trường hợp đều có tính di truyền, ảnh hưởng đến 12-15% dân số nói chung. \ 4\ . Tỷ lệ mắc bệnh cao nhất xảy ra ở độ tuổi từ 20 đến 50. Trong độ tuổi này, phụ nữ có nguy cơ mắc bệnh cao gấp ba lần so với nam giới.\ 1\ Đau...

Hình ảnh Cập nhật hướng dẫn lâm sàng của ACG năm 2024: Bệnh gan liên quan đến rượu

Cập nhật hướng dẫn lâm sàng của ACG năm 2024: Bệnh gan liên quan đến rượu

1\. Giới thiệu: Bệnh gan liên quan đến rượu ALD- alcohol-associated liver disease là nguyên nhân phổ biến nhất gây ra bệnh gan tiến triển, thường có chỉ định ghép gan; một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong liên quan đến gan nhưng có thể phòng ngừa được trên toàn thế giới. Sử dụng rượu...

Hình ảnh Thuốc điều trị động kinh

Thuốc điều trị động kinh

Lịch sử điều trị bệnh động kinh bắt đầu với việc sử dụng kali bromid khi Locock ghi nhận tác dụng chống động kinh của thuốc này vào năm 1857. Đến những năm 1900 – 1985, đã có nhiều thuốc chống động kinh thế hệ 1 được đưa vào sử dụng như barbiturat, benzodiazepin, carbamazepin, ethosuximid, phenyl...

Hình ảnh Khuyến cáo về sử dụng Methotrexate trong điều trị viêm khớp dạng thấp

Khuyến cáo về sử dụng Methotrexate trong điều trị viêm khớp dạng thấp

Viêm khớp dạng thấp VKDT là một bệnh lý tự miễn điển hình, diễn biến mạn tính với các biểu hiện tại khớp, ngoài khớp và toàn thân ở nhiều mức độ khác nhau. Bệnh diễn biến phức tạp, gây hậu quả nặng nề do đó cần được điều trị tích cực sớm để làm chậm tiến triển của bệnh, hạn chế tàn phế và nâng ca...

Hình ảnh Lưu ý khi sử dụng thuốc giảm đau trung ương opioid

Lưu ý khi sử dụng thuốc giảm đau trung ương opioid

Đau là một triệu chứng thường gặp trên lâm sàng, đòi hỏi quá trình điều trị của bác sĩ và tư vấn của dược sĩ. Tất cả các hiện tượng đau đều có chung một điểm khởi đầu và một điểm đến: hệ thần kinh. Quá trình dẫn truyền đau thường bắt đầu từ các thụ thể cảm nhận đau, đi qua các sợi dẫn truyền hướn...

Hình ảnh Cập nhật sử dụng thuốc chống huyết khối trong quản lý sớm đột quỵ thiếu máu não cục bộ cấp theo AHA/ASA 2026

Cập nhật sử dụng thuốc chống huyết khối trong quản lý sớm đột quỵ thiếu máu não cục bộ cấp theo AHA/ASA 2026

1\. Đặt vấn đề Đột quỵ là một trong những cấp cứu thần kinh thường gặp, đồng thời là nguyên nhân quan trọng gây tử vong và tàn tật kéo dài. Đột quỵ thường được chia thành ba nhóm chính: đột quỵ thiếu máu não cục bộ, đột quỵ xuất huyết não và xuất huyết dưới nhện. Trong đó, đột quỵ thiếu máu não c...

Hình ảnh Lược dịch: Hướng dẫn năm 2026 của IDSA trong điều trị nhiễm khuẩn Gram âm kháng thuốc

Lược dịch: Hướng dẫn năm 2026 của IDSA trong điều trị nhiễm khuẩn Gram âm kháng thuốc

Ngày 30/07/2026, khoảng hai năm sau phiên bản năm 2024, Hiệp hội Bệnh truyền nhiễm Hoa Kỳ IDSA công bố Hướng dẫn về Điều trị Nhiễm khuẩn Gram âm kháng thuốc năm 2026. Hướng dẫn tiếp tục cập nhật cách tiếp cận điều trị đối với Enterobacterales sinh β-lactamase phổ mở rộng ESBL-E , Enterobacterales...

Hình ảnh Hướng dẫn toàn cầu 2025: chẩn đoán và điều trị nhiễm nấm Candida

Hướng dẫn toàn cầu 2025: chẩn đoán và điều trị nhiễm nấm Candida

Các loài Candida là nguyên nhân chính gây nhiễm trùng nấm ở bệnh nhân điều trị tại bệnh viện, góp phần đáng kể vào tỷ lệ mắc bệnh và tử vong. Năm 2025, Liên đoàn Nấm Y học Châu Âu ECMM đã hợp tác với Hiệp hội Nấm học Quốc tế về Người và Động vật ISHAM , Hiệp hội Vi sinh học Hoa Kỳ ASM và các chuy...

Hình ảnh Lược dịch - Hướng dẫn của IDSA trong điều trị nhiễm khuẩn gram âm kháng thuốc: phiên bản 1.1

Lược dịch - Hướng dẫn của IDSA trong điều trị nhiễm khuẩn gram âm kháng thuốc: phiên bản 1.1

Ngày 07/03/2022, Hiệp hội bệnh truyền nhiễm Hoa Kỳ (IDSA) công bố Hướng dẫn về Điều trị Nhiễm khuẩn Gram âm kháng thuốc phiên bản 1.1, cập nhật cho phiên bản 1.0 về các bệnh nhiễm khuẩn do Enterobacterales sinh β-lactamase phổ mở rộng (ESBL-E), Enterobacterales kháng carbapenem (CRE) và Pseudomonas aeruginosa kháng thuốc khó điều trị (DTR-P.Aeruginosa).

Hình ảnh Sử dụng kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn tiết niệu không phức tạp - Cập nhật Hướng dẫn của Hội Thận tiết niệu Châu Âu 2022

Sử dụng kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn tiết niệu không phức tạp - Cập nhật Hướng dẫn của Hội Thận tiết niệu Châu Âu 2022

Đầu năm nay, Hội Thận tiết niệu Châu Âu (European Association of Urology - EAU) đã đưa ra Hướng dẫn điều trị nhiễm khuẩn tiết niệu 2022, bao gồm các khuyến cáo dựa trên bằng chứng về dự phòng và điều trị nhiễm khuẩn tiết niệu (NKTN). Trong bài này, chúng tôi xin tóm tắt các khuyến cáo liên quan đến việc sử dụng thuốc điều trị 2 thể NKTN không phức tạp thường gặp: viêm bàng quang và viêm thận bể thận không phức tạp.

Hình ảnh Một vài lưu ý khi chuyển đổi hoặc ngừng sử dụng thuốc chống trầm cảm

Một vài lưu ý khi chuyển đổi hoặc ngừng sử dụng thuốc chống trầm cảm

Trầm cảm (Depression) là một trong những rối loạn tâm thần phổ biến trên toàn thế giới. Các thuốc chống trầm cảm được chỉ định để điều trị trầm cảm, rối loạn lo âu, rối loạn ám ảnh cưỡng chế và rối loạn stress sau chấn thương. Trong trường hợp đã sử dụng thuốc mà không có hiệu quả thì bệnh nhân sẽ được chỉ định đổi thuốc.